fot. Muzeum Kresów w Lubaczowie
W Zespole Cerkiewnym w Radrużu zakończono dwa ważne zadania związane z ochroną zabytkowej przestrzeni – konserwację dwóch ławek z cerkwi pw. św. Paraskewy oraz ostatni etap prac pielęgnacyjnych przy drzewostanie. Efekty działań są widoczne zarówno we wnętrzu świątyni, jak i w jej otoczeniu.
Ławki odzyskały stabilność i pierwotny charakter
Z końcem października dobiegły końca prace konserwatorskie prowadzone przy dwóch ławkach pochodzących z przełomu XIX i XX wieku. To oryginalne elementy wyposażenia cerkwi, wpisane w ubiegłym roku do rejestru zabytków ruchomych staraniem Muzeum Kresów w Lubaczowie. Ich stan przed rozpoczęciem prac oceniano jako zły – konstrukcje były niestabilne, połączenia stolarskie poluzowane, a drewno mocno osłabione wskutek działania wilgoci i temperatur. Szczególnie uszkodzone były podnóżki, pulpity i krawędzie, w których pojawiły się liczne pęknięcia i ubytki.
Konserwacja obejmowała demontaż, oczyszczenie, usunięcie wtórnych powłok, dezynsekcję, wzmocnienie konstrukcji, impregnację, uzupełnienia i rekonstrukcję brakujących elementów, uporządkowanie uchwytów na chorągwie oraz wykończenie powierzchni. Dzięki temu ławki odzyskały stabilność i właściwości użytkowe, a jednocześnie zachowały charakter typowy dla lokalnego rzemiosła końca XIX wieku. Po powrocie do świątyni harmonijnie wpisały się w jej wnętrze, nie konkurując z ikonostasem.
Zadanie zrealizował Filip Sołtys z Rzeszowa, specjalista w dziedzinie konserwacji zabytkowych mebli. Całkowity koszt prac wyniósł 38 230 zł, przy wsparciu finansowym Podkarpackiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Województwa Podkarpackiego, Gminy Horyniec-Zdrój oraz środków własnych Muzeum.
Drzewostan również został uporządkowany
Zakończono także ostatni etap prac pielęgnacyjnych przy drzewostanie na terenie Zespołu Cerkiewnego, które prowadzono od 2023 roku. Działania oparto na inwentaryzacji dendrologicznej przygotowanej rok wcześniej na zlecenie Podkarpackiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. W poprzednich latach pielęgnacją objęto 55 drzew, natomiast w bieżącym roku – 80 kolejnych, rosnących w zachodniej części kompleksu i na tzw. dużym cmentarzu.
Prace polegały na usuwaniu suchych i obumarłych gałęzi oraz konarów, eliminowaniu jemioły oraz wykonywaniu cięć korekcyjnych. Na dwóch lipach założono specjalistyczne wiązania systemowe, które zmniejszają ryzyko wyłamania konarów i poprawiają stabilność koron. Tego typu działania wpływają na bezpieczeństwo odwiedzających i ograniczają możliwość rozwoju patogenów.
Wykonawcą była firma ArbForest Rafała Sokulskiego z Niska. Łączny koszt prac wyniósł 45 078,98 zł, a środki pochodziły od Podkarpackiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, Województwa Podkarpackiego, Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Rzeszowie oraz z budżetu Muzeum Kresów w Lubaczowie.
![Opłatkowe spotkanie Powiatowo-Miejskiego Koła Diabetyków w Lubaczowie [ZDJĘCIA]](https://zlubaczowa.pl/cache/thumbs/7ed10519d3dfd46c590d3f844af0748c.jpg)
