![]()
Poliuria (inaczej wielomocz) to zaburzenie, które objawia się wydalaniem przez organizm dużych ilości moczu – ponad 2,5 l na dobę w przypadku pacjentów dorosłych. Masz wrażenie, że zbyt często chodzisz do toalety w dzień lub w nocy? Sprawdź, co może być przyczyną poliurii i nokturii. Dowiedz się, jak radzić sobie z tego typu problemem zdrowotnym i kiedy należy zgłosić się do lekarza urologa!
Jakie są możliwe przyczyny poliurii (wielomoczu)?
Poliuria może mieć poważne lub prozaiczne przyczyny, jak np. zwiększone przyjmowanie płynów w ciągu dnia. Wówczas częstsze oddawanie moczu jest naturalnym zjawiskiem i nie powinno budzić u Ciebie niepokoju. Oczywiście wielomocz może być też objawem wielu chorób, jak np.: infekcje układu moczowego, nadczynność przytarczyc czy nieprawidłowo leczona lub niezdiagnozowana cukrzyca. Chorzy na tę chorobę cywilizacyjną często zmagają się też z polidypsją, czyli nasilonym pragnieniem, oraz polifagią, tj. nadmiernym apetytem. Zwiększona ilość wydalanego moczu niekiedy jest również oznaką upośledzenia zatrzymywania wody przez nerki. Moczówka nerkowa rozwija się, gdy cewki nerkowe nieprawidłowo reagują na hormon o nazwie wazopresyna, który to odpowiada za regulowanie procesu zagęszczania moczu. Co jeszcze może sygnalizować wielomocz? Inną przyczyną poliurii jest stosowanie leków moczopędnych, które pomagają w zmniejszeniu obrzęków i obniżaniu ciśnienia tętniczego. Stąd środki o działaniu moczopędnym mogą stanowić element leczenia:
- nadciśnienia tętniczego,
- niewydolności serca,
- marskości wątroby,
- zastoinowej niewydolności żylnej.
Poliura może być też skutkiem ubocznym stosowania antybiotyków (tetracyklin) lub leków przepisywanych przez psychiatrę, np. soli litu, które są stabilizatorami nastroju (przyjmują je m.in. pacjenci z chorobą afektywną dwubiegunową). Wśród przyczyn wielomoczu warto wymienić też podłoże psychosomatyczne i ciążę. W pierwszym trymestrze występuje większy przepływ krwi przez nerki i zwiększona objętość osocza, co sprawia, że ciężarne kobiety częściej oddają mocz (na dalszym etapie ciąży wraz z rozwojem dziecko może z kolei powodować coraz większy nacisk na pęcherz moczowy). Jeśli wielomocz obniża jakość Twojego funkcjonowania i nie wiesz, co może być jego źródłem, nie zwlekaj i udaj się na konsultację do specjalisty, najlepiej do lekarza urologa.
Jakie są przyczyny nocnej poliurii, czyli nokturii?
Męczy Cię częste oddawanie moczu w nocy i nie wiesz, co może być tego przyczyną? Nokturia w wielu przypadkach jest skutkiem braku zagęszczania moczu w godzinach snu spowodowanym deficytem wazopresyny. U części pacjentów wielomocz nocny jest konsekwencją przyjmowania napojów z kofeiną w składzie, alkoholu lub po prostu dużej ilości płynów przed pójściem spać. Innym potencjalnym czynnikiem sprawczym problemu jest stosowanie leków zwiększających diurezę w godzinach wieczornych. Następstwem nokturii są zaburzenia snu (zwiększona częstość oddawania moczu w nocy utrudnia wysypianie się).
Jak wygląda diagnostyka wielomoczu? Na czym polega leczenie poliurii?
Chcąc skutecznie leczyć poliurię, musisz poznać jej przyczynę. W ramach diagnostyki wielomoczu lekarz urolog zwykle zleca wykonanie:
- badania moczu,
- badania poziomu elektrolitów,
- badania poziomu glukozy we krwi,
- morfologię z hematokrytem.
W celu postawienia odpowiedniej diagnozy specjalista może też zlecić Ci przeprowadzenie testu zdolności zagęszczania moczu, czyli tzw. testu odwodnieniowego (w jego trakcie nie możesz przyjmować żadnych płynów). Test jest bezinwazyjny i dwuetapowy, pomaga w ocenie pracy nerek.
Leczenie poliurii zależy od czynnika sprawczego (pierwotnej przyczyny), czyli wymienionej cukrzycy, chorób nerek, niewydolności serca itd. Jeśli przyczyną jest niedobór hormonu antydiuretycznego, zwykle wdrażany jest analog wazopresyny (desmopresynę, DDAVP, łac. desmopressinum).

